Futbolun kuralları dünyanın her yerinde aynıdır: Süper Lig’de, Dünya Kupası’nda ve mahalle turnuvasında oynanan oyun tek bir kitaba dayanır. Bu kitap, FIFA ile Britanya’daki dört federasyonun oluşturduğu IFAB (Uluslararası Futbol Birliği Kurulu) tarafından yazılan Oyun Kuralları’dır ve her yıl 1 Temmuz’da yeni sürümüyle yürürlüğe girer. Bu rehber IFAB Oyun Kuralları 2026/27’yi esas alıyor; TFF de kuralları Türkçeye çevirerek Süper Lig’den amatör liglere kadar aynen uygular. Lig sistemi, kart cezası sayısı veya yabancı kuralı gibi konular ise oyun kuralı değil, müsabaka talimatıdır ve her organizasyonda farklıdır.
Saha, kale ve top
Saha dikdörtgendir; uzunluğu 90–120 m, genişliği 45–90 m arasında olabilir. Uluslararası maçlarda bu aralık 100–110 m × 64–75 m’ye daralır ve üst düzey statların çoğu 105 × 68 m ölçüsünü kullanır.
| Ölçü | Değer |
|---|---|
| Kale | 7,32 m × 2,44 m |
| Ceza sahası | Kale direklerinden 16,5 m |
| Kale alanı | 5,5 m |
| Penaltı noktası | Kale çizgisinden 11 m |
| Orta yuvarlak yarıçapı | 9,15 m |
Resmî maç topu 5 numaradır: çevresi 68–70 cm, ağırlığı 410–450 g, basıncı 0,6–1,1 atmosferdir. Kendi sahanızı çizmek veya halı saha ölçüleriyle kıyaslamak için futbol sahası ölçüleri aracını kullanabilirsiniz.
Oyuncular ve oyuncu değişikliği
Her takım sahaya biri kaleci olmak üzere 11 oyuncuyla çıkar. Bir takımın sahadaki oyuncu sayısı 7’nin altına düşerse maç başlamaz ya da devam etmez; bu yüzden kırmızı kartlar ve sakatlıklar art arda gelirse maç tatil edilebilir.
Resmî üst düzey maçlarda en fazla 5 oyuncu değişikliği yapılır. Oyunu sürekli bölmemek için değişiklikler en fazla 3 duruşta kullanılabilir; devre arasında yapılan değişiklik bu sayıya girmez. Maç uzatmaya giderse takımlar 1 ek değişiklik ve ek bir duruş hakkı kazanır. Beyin sarsıntısı protokolünü uygulayan turnuvalarda ayrıca kalıcı ek değişiklik hakkı vardır. 2026/27 ile birlikte A milli takımların hazırlık maçlarında 8 değişiklik yapılabiliyor; iki federasyon anlaşırsa bu sayı 11’e çıkabiliyor.
Dizilişinizi ve yedek kulübesini planlamak için ilk 11 kadro oluşturma aracını deneyebilirsiniz.
Maçın süresi ve maç sonu
Maç 2 × 45 dakikadır; devre arası en fazla 15 dakikadır. Hakem oyuncu değişiklikleri, sakatlık, VAR incelemesi, zaman geçirme ve gol sevinci gibi kayıpları uzatma dakikası olarak ekler. Kazanan çıkması gereken eleme maçlarında 2 × 15 dakikalık uzatma oynanır (altın gol yoktur), eşitlik bozulmazsa seri penaltı atışları yapılır. Sürelerin ayrıntısı ve gerçek maç süresi için futbol maçı kaç dakika rehberine bakın.
Oyunun başlaması, top oyunda ve gol
Maç ve her devre orta noktadan yapılan başlama vuruşuyla açılır; başlama vuruşundan doğrudan gol atılabilir. Top, yerde veya havada çizgiyi tamamen geçtiğinde oyun dışıdır; çizginin üzerindeki top hâlâ oyundadır. Gol de aynı mantıkla verilir: Topun tamamı iki direk arasından ve üst direğin altından kale çizgisini geçmelidir.
Hakem oyunu bir sakatlık gibi nedenlerle durdurursa oyun hakem atışıyla (drop top) başlar. 2026/27 kural kitabıyla birlikte hakem atışı, oyun durmasaydı topu kazanacak ya da elinde tutacak olan takıma verilir.
Ofsayt
Pas anında rakip yarı sahada, hem toptan hem de sondan ikinci rakipten rakip kaleye daha yakın olan oyuncu ofsayt pozisyonundadır. Bu pozisyon tek başına suç değildir; oyuncu oyuna, rakibe müdahale eder ya da avantaj elde ederse rakibe endirekt serbest vuruş verilir. Taç, korner ve kale vuruşundan doğrudan ofsayt olmaz. Ayrıntılı örnekler ofsayt nedir rehberinde.
Fauller, serbest vuruşlar ve kartlar
Rakibe dikkatsizce, pervasızca veya aşırı güç kullanarak çelme takmak, itmek, tekme atmak, tutmak gibi hareketler direkt serbest vuruşla cezalandırılır; bu ihlal savunan takımın kendi ceza sahasında olursa penaltı verilir. Elle oynama da direkt serbest vuruş gerektirir. Tehlikeli oyun veya kalecinin elindeki topa müdahale gibi temassız ihlaller ise endirekt serbest vuruşla sonuçlanır.
Serbest vuruşta rakipler topa en az 9,15 metre uzakta durmalıdır. Duvarda üç veya daha fazla savunmacı varsa hücum oyuncuları duvarın 1 metre yakınında bekleyemez.
Disiplin tarafında sarı kart ihtar, kırmızı kart oyundan ihraçtır. Aynı maçta ikinci sarı kart kırmızıya dönüşür. Kırmızı kartla çıkan oyuncunun yerine değişiklik yapılamaz, takım bir eksik oynar. Kart nedenleri ve Süper Lig’deki sarı kart cezası için sarı kart ve kırmızı kart kuralları rehberine bakın.
Duran toplar: penaltı, taç, kale vuruşu ve korner
- Penaltı: 11 metreden kullanılır. Kaleci vuruş anında en az bir ayağının bir kısmı kale çizgisine değecek veya hizasında olacak şekilde durur. Diğer oyuncular ceza sahası ve penaltı yayının dışında bekler.
- Taç atışı: Top yan çizgiden çıkınca son dokunan takımın rakibi, iki eliyle başının arkasından ve iki ayağı yerde atış yapar. Taçtan doğrudan gol olmaz.
- Kale vuruşu: Topu kale çizgisinden en son hücum oyuncusu çıkarırsa kullanılır. Top, vurulup belirgin şekilde hareket ettiğinde oyundadır; ceza sahasından çıkması gerekmez.
- Korner: Topu kale çizgisinden en son savunmacı çıkarırsa verilir. Kornerden doğrudan gol atılabilir.
Kalecinin 8 saniyesi ve yeni zaman kuralları
2025/26’dan beri kaleci topu elinde en fazla 8 saniye tutabilir. Hakem son beş saniyeyi eliyle sayar; süre aşılırsa rakip takım korner kazanır. Bu kural eski 6 saniye kuralının yerini aldı; o dönemde ceza endirekt serbest vuruştu ve neredeyse hiç uygulanmıyordu.
2026/27’de IFAB, kabul eden organizasyonlar için zaman kaybına yönelik yeni araçlar onayladı ve TFF bunları 2026/27 Süper Lig sezonunda uygulayacağını açıkladı:
- Taç ve kale vuruşunda 5 saniyelik görsel sayım: Hakem süreyi elle gösterir. Taç geç atılırsa taç rakibe geçer; kale vuruşu geciktirilirse rakip korner kazanır.
- Oyundan çıkan oyuncu 10 saniye içinde sahayı terk etmeli: Aksi halde yerine giren oyuncu oyun başladıktan sonra bir dakika bekler.
- Sahada tedavi gören oyuncu, oyun yeniden başladıktan sonra bir dakika saha dışında kalır.
Ayrıca hakemlere isteğe bağlı vücut kamerası izni verildi, takı yerine “aksesuar” ifadesi getirildi ve güvenli şekilde örtülen aksesuarlara izin tanındı. Hakeme yalnızca kaptanın yaklaşabilmesi uygulaması ise 1 Temmuz 2027’den itibaren tüm müsabakalarda zorunlu hale gelecek.
Hakemler ve VAR
Maçı bir orta hakem, iki yardımcı hakem ve bir dördüncü hakem yönetir. Üst düzey maçlarda VAR ekibi gol, penaltı, direkt kırmızı kart ve yanlış oyuncuya kart verilmesi durumlarında “açık ve net hata” arar; son kararı her zaman orta hakem verir. Olgusal kararları (ofsayt, topun çizgiyi geçip geçmediği) VAR doğrudan bildirir; yorum gerektiren pozisyonlarda hakem saha kenarındaki monitöre gider.
Kendi turnuvanızı ya da halı saha maçınızı yönetirken skoru ve süreyi tek ekranda tutmak için online skor tabelası işinizi görür; set piece çalışmalarını ise taktik tahtası üzerinde çizebilirsiniz.